Avrupa Birliği liderlerinin Brüksel’de yapılacak zirvede, drone duvarı dahil amiral gemisi savunma projelerini onaylamaya sıcak bakmaması, Avrupa Komisyonu’nun 2030 savunma yol haritasının geleceğini belirsizliğe sürükledi.
Avrupa Birliği liderlerinin, önümüzdeki hafta Brüksel’de yapılacak zirvede, kamuoyunda “drone duvarı” olarak bilinen karşı-drone sistemi de dahil olmak üzere AB’nin “amiral gemisi” savunma projelerini onaylamaya sıcak bakmaması, bu girişimlerin geleceğini belirsizliğe sürükledi.
Avrupa Komisyonu tarafından önerilen projeler, Komisyon ile savunma alanında inisiyatifin ulusal hükümetler ve NATO’da olması gerektiğini savunan bazı üye ülkeler arasındaki yetki tartışmasının merkezinde yer alıyor. Almanya, Fransa ve İtalya gibi büyük savunma sanayilerine sahip ülkeler, Komisyon öncülüğündeki projeler yerine ülkeler arası koalisyonlar yoluyla savunma kabiliyetlerini geliştirmeyi tercih ettiklerini açıkça dile getirdi.
Bir AB diplomatı, amiral gemisi projelerine yönelik “açık bir şüphecilik” bulunduğunu belirtirken, bu girişimlerin tamamen rafa kalkıp kalkmayacağını söylemek için henüz erken olduğunu ifade etti. Aynı görüş, birden fazla diplomat tarafından da paylaşıldı.
Doğu ve Kuzey Avrupa’dan destek arayışı
Diplomatlara göre, Kuzey ve Doğu Avrupa ülkeleri, Brüksel zirvesinden iki gün önce Salı günü Helsinki’de yapılacak olan doğu kanadı liderler toplantısında bu projelere destek vererek, girişimlerin hayatta kalmasını sağlamayı amaçlıyor.
Avrupa Komisyonu, Ekim ayında, Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin ardından artan güvenlik endişeleri ve ABD’nin Avrupa’nın savunmasına bağlılığına dair soru işaretleri ışığında, Avrupa’nın 2030’a kadar kendini savunabilir hale gelmesini hedefleyen bir yol haritası kapsamında dört amiral gemisi proje önermişti.
Bu projeler; Avrupa Drone Savunma Girişimi (drone duvarı), Doğu Kanadı Gözetleme Sistemi, Avrupa Hava Kalkanı, Avrupa Uzay Kalkanı başlıkları altında şekillendirildi.
Zirve taslaklarında onay yok
Komisyonun yol haritası, AB liderlerinin bu projeleri yıl sonuna kadar onaylamasını öngörüyordu. Ancak Reuters’ın gördüğü, Perşembe günü yapılacak zirve için hazırlanan taslak sonuç metinlerinde bu yönde bir onaya yer verilmedi.
Bir maddenin zirve sonuçlarına eklenebilmesi için 27 üye ülkenin oybirliği gerekiyor. Ancak diplomatlar, bu aşamada böyle bir mutabakatın düşük ihtimal olduğunu belirtiyor. Bu durumda projeler, ne açıkça onaylanacak ne de resmen reddedilecek.
Anonim kalmak şartıyla konuşan bir AB yetkilisi, “Bazı üye devletler bu fikre karşı olduğu için ‘amiral gemileri’ ifadesi özellikle kullanılmıyor. Ancak projeleri sürdürmek isteyen ülkeler de var” dedi.
Drone duvarı ve ulusal koalisyonlar
Drone duvarı önerisi, Eylül ayında yaklaşık 20 Rus insansız hava aracının Polonya hava sahasına girmesi ve Romanya, Danimarka ile Almanya’daki benzer olayların ardından geniş ilgi görmüştü. Komisyon, sistemin sensörler, sinyal bozma teknolojileri ve silahlardan oluşan entegre bir ağ ile insansız hava araçlarını etkisiz hale getirmeyi hedeflediğini açıklamıştı.
İLGİLİ HABERLER:
- Polonya semalarında Rus İHA krizi: Hedefler vuruldu
- Rus dronları sonrası Polonya’dan ‘hava sahası’ kararı
- Polonya iki havalimanını askeri gerekçeyle kapattı
Buna karşın, birçok üye ülke, AB düzeyindeki bu projelerden bağımsız olarak, ülkeler arası savunma koalisyonları kurarak ortak drone önleme sistemleri geliştirmeye yöneliyor. Bir başka AB yetkilisi, “Asıl yük üye devletlerin omuzlarında olacak” değerlendirmesinde bulundu.
Komisyon, amiral gemisi projelerinin Avrupa Ortak Çıkar Savunma Projeleri olarak tanımlanarak AB fonlarından yararlanmasını öneriyor. Ancak nihai kararın, hangi projelerin fonlanacağı konusunda yine üye ülkelere ait olacağı belirtiliyor.
Bu gönderi kategorisi hakkında gerçek zamanlı güncellemeleri doğrudan bildirim almak için tıklayın.
